Lijst bouwstenen

Op deze pagina vind je de complete lijst met bouwstenen met daarbij een beschrijving en/of voorbeelden van gemeenten die deze bouwsteen in hun beleid hebben.

 

visie

Visie

Inclusiviteit nastreven: zoveel mogelijk mensen kunnen participeren of kunnen zich ontwikkelen
Gemeente Alphen aan den Rijn (groot): “De gemeente subsidieert alleen activiteiten met een positief maatschappelijk effect, met name op het kwetsbare deel van de bevolking.” Lees verder

Profileren als age friendly cultural city

Leefbaarheid vergroten

Laaggeletterdheid verminderen

Toegankelijkheid (financieel, geografisch, etc.) behouden of vergroten
Gemeente Alkmaar (groot): “Voor talentontwikkeling is een zo compleet mogelijk carrièrepad noodzakelijk. Uiteraard is dat in veel gemeenten met minder inwoners niet mogelijk. Voor die gemeenten is Alkmaar de dichtstbijzijnde kans op ontwikkeling. Het is belangrijk dat Alkmaar daarmee rekening houdt bij haar beleidsvorming. Voor de regio zal Alkmaar zich opstellen als Talentstad.” Lees verder

Gemeente Wageningen (middelgroot): “Eventuele drempels wil de gemeente graag slechten, zoals financiële drempels met meedoeregelingen. Of we gaan op zoek naar mogelijkheden bij fondsen en instellingen. Letterlijke drempels halen we weg voor een betere toegankelijkheid, waar nodig bemiddelen we en natuurlijk brengen we een groot cultureel aanbod.” Lees verder

Bijdrage leveren aan sociale cohesie
Gemeente Achtkarspelen (klein): “Achtkarspelen zet in op een ‘belutsen Mienskip’: een betrokken gemeenschap waarin burgers hun verantwoordelijkheid nemen en hulp bieden waar nodig, waarin sport en cultuur verbinden en ook middelen zijn voor zelfontwikkeling.” Lees verder

Bijdrage leveren aan zorg en welzijn

Profileren van gemeente/stad

Ontwikkeling van creativiteit stimuleren

Creatieve economie stimuleren
Gemeente Utrecht (groot): “Wij vinden het van belang dat creatieven zich thuis voelen in Utrecht, dat ze hier willen werken en zich ontwikkelen. Het zijn de makers die in belangrijke mate bijdragen aan de creatieve reuring in de stad, en zich presenteren op de podia en in de buitenruimte. Daarom zetten we ons in voor een veelzijdig en bloeiend productieklimaat in de professionele en amateurkunsten, en in alle kunstdisciplines.” Lees verder

Stedelijke vitaliteit vergroten
Gemeente Zwolle (groot): “Het Planbureau voor de Leefomgeving heeft de Zwolse binnenstad het hoogste profiel toegekend: “bruisend in een sterke regio”. De negen andere steden met dit profiel (waaronder Amsterdam, Leiden, Deventer) zijn (wereld)beroemd dankzij hun cultuurhistorie en sfeer. In het bijzonder Museum de Fundatie en Waanders in de Broeren geven de stad een cultureel gezicht en trekken veel bezoekers uit het hele land. Verder zien we dat festivals een betekenisvolle rol hebben. Festivals worden goed bezocht door publiek van binnen en (ver) buiten de stad. Dit zorgt voor een economische impuls. Daarnaast is het een laagdrempelige manier om met cultuur in aanraking te komen. De stad is het decor bij de evenementen, dit vergroot de aantrekkelijkheid en uitstraling en werpt een nieuwe blik op de binnenstad”. Lees verder

Stimuleren van een Leven lang leren (formele, informele en niet formele volwasseneducatie)

Persoonlijke ontwikkeling stimuleren

Talentontwikkeling stimuleren
Gemeente Groningen (groot): “Als ‘jonge’ stad heeft Groningen een bruisend studentenleven en vooraanstaande vakopleidingen en kennisinstellingen. Dat draagt bij aan de toestroom van talent, dat we tot bloei willen laten komen met broedplaatsen en een cultuursector die hier goed op is ingesteld. We zijn een City of Talent, met uitstraling in de Ommelanden, Nederland en ver daarbuiten.” Lees verder

Burgerparticipatie en betrokkenheid voorop stellen
Gemeente Venlo (groot): “We willen samen met wijkbewoners werken aan culturele projecten met thema’s uit de directe leefomgeving, aangedragen door wijkbewoners zelf: community arts. Om dit uit te voeren startte in 2016 een werkgroep, met als belangrijke partners voor haar de bibliotheek en Kunstencentrum Venlo”. Lees verder

Gemeente Kampen (middelgroot): Gemeenten en culturele instellingen hebben beide belang bij breed gedragen cultuurbeleid. Burgerparticipatie kan hier een positieve rol in spelen maar de manier waarop gemeenten burgerparticipatie bij cultuurbeleid toepassen is nog te weinig doordacht. Het participatieproces moet niet voornamelijk gericht zijn op de culturele sector en er moet voor worden gewaakt dat de inbreng van burgers niet overstemd wordt. Daarnaast zou de culturele sector moeten beseffen dat de mening van burgers cruciaal is voor het draagvlak van cultuurbeleid en cultuuruitgaven. Burgers (en dus potentieel publiek) zouden in een participatieproces dan ook gezien moeten worden als gelijkwaardige partners. Lees verder

Burger-/particulier initiatief faciliteren
Gemeente Eersel (klein): “Het streven is gericht op het ontstaan van duurzame samenwerkingsverbanden waardoor de doelen niet volledig door de gemeente gefinancierd hoeven te worden. Een belangrijke rol is weggelegd voor het particuliere initiatief. In het masterplan vrijetijdseconomie spreekt de gemeente Eersel zich uit voor het ontwikkelen van nieuwe product-marktcombinaties op het gebied van kunst en cultuur.” Lees verder

Co-creatie benutten

Antwoord bieden op krimp
Gemeente De Marne (klein): “Gemeente de Marne in Noordwest Groningen ligt in een van de acht officiële krimpgebieden van Nederland. Kunst en cultuur spelen op verschillende manieren in op de leefbaarheid, het tegengaan van leegstand, en het bevorderen van sociale cohesie en talentontwikkeling. De gemeente haakt op particuliere initiatieven in en faciliteert waar het nodig is. Daarnaast zet De Marne in op het verbinden van mensen en beleidssectoren. Zo is bijvoorbeeld Marnecultuur.nl een digitaal plein waar mensen elkaar vanuit kunst en cultuurhistorie kunnen ontmoeten.” Lees verder (p. 49)

Inzetten op regionale samenwerking
Gemeente Venlo (groot): “Venlo positioneert zich met haar aanbod aan culturele voorzieningen en programma’s als centrum voor de euregio. Daarvoor moet niet eenzijdig worden ingezet op het promoten van het eigen aanbod: de culturele instellingen willen in regionaal verband de samenwerking opzoeken met andere culturele organisaties”. Lees verder in “Focus, samenhang en samenwerking. Herijking cultuurbeleid gemeente Venlo 2015-2018”

Culturele/historische waarden en gebouwen behouden

Kennismaking met cultuur mogelijk maken

doelgroepen

Doelgroepen

Inwoners algemeen

Jongeren
Gemeente Geldrop-Mierlo (middelgroot): “Het is belangrijk om jongeren ruimte te bieden om hun eigen talenten te ontdekken, buiten het traditionele aanbod om. Een voorbeeld is de groep “Jeugd voor Jeugd”, ontstaan vanuit een bijeenkomst in het kader van het Veranderlab jeugd. Dit groepje jongeren heeft o.a. een mini-bios en een voetbaltoernooi georganiseerd. Om de culturele ontwikkeling voor en door jongeren een extra impuls te geven, willen we hiervoor een stimuleringsmaatregel opstellen.” Lees verder

Ouderen
Gemeente Utrecht (groot): “Op welke groepen ouderen de gemeente zich vanuit de kunst en cultuur moet richten, moeten we de komende vier jaar bespreken. Ik zou het mooi vinden als we via beleid de amateurkunstverenigingen kunnen helpen om zich om te vormen tot een culturele community, met ruimte voor artistieke, maar ook economische en sociaal-maatschappelijke ontwikkeling. In zo’n community kunnen jong en oud actief zijn.” Lees verder

Leerlingen PO
Gemeente Noordenveld (middelgroot): “Beleidsmedewerker Renske Bult is tevreden over de samenwerking tussen de scholen en de gemeente, waarbij de gemeente vooral het eigenaarschap van de scholen ondersteunt en stimuleert: “Als gemeente zit ik als toehoorder bij de stuurgroep. Ik vind het heel belangrijk dat de gemeente goed op de hoogte is, betrokken is en meedenkt – het gaat ook om een behoorlijk bedrag – maar het Cultuurmenu is wel echt van de scholen.” Lees verder

Leerlingen VO

VVE (2-4-jarigen)

Studenten

Inwoners met laag inkomensniveau (of kinderen daarvan)

Inwoners met een lage sociaaleconomische status (of kinderen daarvan)

Inwoners uit aandachtswijken
Gemeente Amsterdam (groot): “De Transvaalbuurt in Amsterdam-Oost wordt beschreven als een multiprobleemwijk. Via tweejaarlijkse grote participatieve kunstproducties, onder de naam HEIM, werkt Moving Arts Project (MAP) in de wijk aan samenlevingsopbouw.” Lees verder  (p. 42)

Inwoners met een migratieachtergrond

Statushouders

Asielzoekers

Kunstenaars
Gemeente Geldrop-Mierlo (middelgroot): “De gemeente kan met het verhuren van leegstaande ruimten als werkruimte aan (startende) kunstenaars bijdragen aan de talentontwikkeling. Dit is ook een wens die eerder door de gemeenteraad is geuit. Als gebouwen van de gemeente tijdelijk leeg staan, bijvoorbeeld in afwachting van sloop, wordt het beheer in handen gegeven van een professionele leegstandbeheerder. Kunstenaars kunnen dan (antikraak) huren van een leegstandbeheerder. Dit is thans het geval bij de Johannesschool in Mierlo, waar een aantal kunstenaars gebruik van maakt.” Lees verder

Toptalenten

Verenigingen of stichtingen voor amateurkunst en erfgoed

Informele groepen

Volwassenen

Leerlingen mbo

Mensen met een beperking

partners
PARTNERS

Scholen PO

Scholen VO

Scholen mbo

Scholen hbo

Peuterspeelzalen/BSO/VVE

Integrale Kindcentra (IKC) en Brede scholen
Zuidoost-Gelderland: “Ouders hebben er geen omkijken naar, want het maakt onderdeel uit van de reguliere opvang. Naast een groot project als dit verzorgt Mariëlle ook kleinschaliger activiteiten: ‘Over het algemeen werk ik de ochtenden in de dagopvang. De ene keer werk ik daar aan kunstzinnige vorming, een andere keer verzorg ik een dans- of muziekworkshop. Peuters op de dagopvang vinden ook poppenspel erg leuk. ‘s Middags ga ik dan naar een BSO om daar een activiteit aan te bieden.’” Lees verder

Kunstvakopleiding

Universiteit/Kennisinstelling
Gemeente Emmen (groot): “Maak gebruik van onderzoekgegevens; Emmen werkt bijvoorbeeld nauw samen met de Hanzehogeschool Groningen en de Universiteit Groningen in het project Healthy Ageing. Daar zit veel kennis over het grijsprofiel van je gemeente.” Lees verder

Centrum voor de kunsten
Gemeente Alkmaar (groot): “Voor talentontwikkeling is het nodig het aanbod dichtbij te hebben. Het is belangrijk dat instellingen op wijkniveau inspelen op de behoefte, zodat het aanbod talenten stimuleert in de samenhang met de eigen school of de eigen wijkaccommodatie. Een voorbeeld hiervan is het aanbod CultuurPrimair, dat door Artiance op het primair onderwijs wordt verzorgd en waarbij de scholen verzekerd zijn van een meerjarig aanbod van kunst en cultuur. CultuurPrimair is daarmee de schakel tussen het aanbod in het centrum en het primair onderwijs in de wijk”. Lees verder

Gemeente Alphen aan den Rijn (groot): “In het samenwerkingsverband BOOST trekt Parkvilla nu op met zeven instellingen op het terrein van cultuur, sport en welzijn. Daarmee weet het de taken voor het onderwijs en kwetsbare groepen goed op te pakken. Het betekent wel dat Parkvilla geld moet vrijmaken om maatschappelijke effecten te behalen, zoals eenzaamheidsbestrijding.” Lees verder

Gemeente Den Bosch (groot): “In het participatieve kunstproject Schaduw en Licht verbindt cultureel centrum Muzerije (Den Bosch) een specifieke vraag van wijkbewoners met kunst en cultuur. Zo ondervinden bewoners van de wijk ’t Zand Noord West overlast van het verkeer, drugsdealers, auto-inbraken en zwerfvuil. Daarom ontwikkelen bewoners op eigen initiatief verbeteringen in de wijk. Voor de herinrichting van de Boschveldweg werkt een klankbordgroep samen met Muzerije aan een lichtplan: Schaduw en Licht. Dit is een spraakmakend project waarin participatieve kunst invloed krijgt op de herinrichting van de wijk.” Lees verder (p. 16)

Particuliere cultuureducatie-aanbieders (muziek-, dans-, theaterscholen, ateliers, kinderacademies, etc.)
Gemeente Achtkarspelen (klein): “Cultuurcentrum de Wâldsang bedient echter een krimpgebied, waardoor het belangrijker wordt om aanbod voor volwassenen te ontwikkelen. Daarbij helpt dat men op meerdere locaties les kan volgen, van dorpscentra tot scholen, kloosters en kerken. De huurprijs van deze locaties berekent de coöperatie door in het uurtarief, maar die kan laag blijven vanwege de subsidie.” Lees verder

Gemeente Nuenen (klein): “Gemeente Nuenen trekt zich grotendeels terug uit de markt voor kunsteducatie. Dat leidde tot de opheffing van Culturele Activiteiten Nuenen en reorganisaties bij Kunstkwartier. Tegelijkertijd ontstaan er nieuwe initiatieven en betreden nieuwe spelers als zzp’ers en commerciële instellingen deze markt.” Lees verder

Bibliotheek
Gemeente Geldrop-Mierlo (middelgroot): “De bibliotheek is een van de kernpartners om de noodzakelijke transformatie en participatie in de samenleving tot stand te brengen. In de komende jaren zullen wij dan ook actief inzetten op het verder ontwikkelen van het bibliotheekwerk in deze richting. Online communities, het inzetten van de kennis van literatuur, het samenwerken met en bieden van onderdak aan maatschappelijke organisaties en het aangaan van nieuwe partnerschappen over de grenzen van het traditionele netwerk vormen hierbij de kern.” Lees verder

Museum/archief
Gemeente Woudrichem (klein): “Met de instandhouding van het Streekarchief Land van Heusden en Altena geven we uitvoering aan de archiefwet. Het Streekarchief maakt het verleden van de gemeente Woudrichem zichtbaar en versterkt het en maakt het beleefbaar door verschillende (educatieve) projecten.” Lees verder

Podia (theater-, pop-)

Professionele gezelschappen
Gemeente Groningen (groot): “Talentontwikkeling is voor een aantal van onze instellingen een kerntaak. We verwachten inzet om talent te ontdekken en te begeleiden. Wij gaan in overleg met de (co)producerende instellingen zoals Club Guy&Roni, Het Houten Huis, De Noorderlingen, Noorderzon en Jonge Harten, maar vragen ook het NNT en de kunstvakopleidingen met ons mee te denken over de stadsbrede invulling van talentontwikkeling.” Lees verder

Verenigingen en stichtingen voor amateurkunst & erfgoed
Gemeente Achtkarspelen (klein): “Vanwege de waarde voor de gemeenschap krijgen amateurkunstverenigingen een structurele basissubsidie. De hoogte is afhankelijk van het soort vereniging en het aantal actieve leden. Daarnaast stimuleert de gemeente deelname van jongeren door per jeugdlid een extra subsidie toe te kennen”. Lees verder

Filmhuis/bioscoop

CBK

Festival(organisatie(s))

Intermediair

Cultuurcoach
Gemeente Venlo (groot): “Venlo zet in op het stimuleren van cultuur in de wijk, op talentontwikkeling van jonge inwoners en op het versterken van de lokale amateurkunst. Voor het realiseren van deze doelstellingen ziet de gemeente een belangrijke rol weggelegd voor cultuurcoaches.” Lees verder

Gemeente Aalsmeer (middelgroot): “De gemeente wil graag dat alle kinderen in Aalsmeer op een laagdrempelige manier in aanraking kunnen komen met sport en een kunstvorm. Daarom doen [de cultuurcoaches] alleen korte cursussen en verwijzen we door naar wat er allemaal al is. We werken samen met het jeugdcultuurfonds en al onze korte cursussen komen in aanmerking voor financiering”. Lees verder

Provinciale steunfunctie-instelling

Regionaal/lokaal expertisecentrum

Adviseur/consulent

Cultuurmakelaar

Media/ lokale of regionale omroep

Onderzoeksbureau

Welzijnsinstelling of wijkteam

Zorginstelling
Gemeente Doetinchem (middelgroot): “Sinds 2014 is er in de Achterhoek het programma Lang Leve Kunst en Naoberschap. Cultureel centrum Gruitpoort is initiatiefnemer. Ze werken samen met een aantal zorginstellingen en woningcorporaties uit de Achterhoek: Sité, Sensire, Azora, Attent, Markenheem, De Gouden Leeuw, Kruiswerk Achterhoek en het Slingelandziekenhuis.” Lees verder

Woningcorporatie

Buurthuis, wijkcentrum, Huis van de Wijk, wijkorganisaties, wijkuniversiteiten
Gemeente Utrecht (groot): “In de wijkcultuurhuizen verrichten wijkbewoners hand- en spandiensten als vrijwilliger, maar actieve kunstdeelname door de bewoners is het primaire doel (participatief): het ontdekken van en zich verder ontwikkelen in een kunstvorm (artistiek). De kunst en cultuur in een wijkcultuurhuis kan gaan over educatie (aanleren, talent spotting), beoefening (individueel en of in groepsverband verder ontwikkelen), productie (samen iets maken), presentatie (samen iets presenteren), programmering (uit de wijk) en facilitering (voor de wijk en haar kunstenaars).” Lees verder

Bedrijfsleven

Creatieve ondernemers
Gemeente Alkmaar (groot): “Ook liggen er mogelijkheden doordat (culturele) ondernemers nieuwe ondersteuningsvormen inzetten. Zo zal de gemeente initiatieven ondersteunen voor een ‘ruilhandel’ waarbij de ondernemer het beschikbare talent mag afnemen en daarvoor in de plaats ondersteuning biedt in de vorm van faciliteiten of financiële ondersteuning.”. Lees verder

Gemeente Rotterdam (groot): “Overheid geef toe dat vernieuwing niet van jezelf komt! Daarvoor moet je aansluiten bij initiatieven uit de stad die het op een andere manier aanpakken. Creatieve sociale ondernemingen, zoals de Afrikaanderwijk Coöperatie, zijn in het bijzonder in staat tot anders denken.” Lees verder (p. 17)

Creatieve broedplaats
Gemeente Den Haag (groot): “Al die jongeren, met hun verschillende achtergronden, genres en disciplines, moeten elk afzonderlijk iets toe te voegen hebben. Ze moeten al iets kunnen, een persoonlijk talent kunnen laten zien. De coaches die ik daar vervolgens bij betrek, moeten in staat zijn om deze talenten te laten groeien tot ongekende hoogte en ambities weten aan te spreken.” Lees verder

Andere overheden of overheidsdiensten, waaronder GGD
Gemeente Groningen (groot): “We intensiveren de culturele samenwerking in Noord-Nederland en dienen hiervoor een plan in bij het Rijk. Via dit Noordelijk Cultuurconvenant willen we met het Rijk afspraken maken over talentontwikkeling, innovatie, stad en regio, en interdisciplinaire samenwerking. Het convenant moet de bestaande (informele) samenwerking van overheden, instellingen en nieuwe initiatieven versterken, en een kansrijke experimenteerregio bieden voor cultuur en samenleving, met behoud van de noordelijke eigenheid.” Lees verder

De gemeenschap/burger
Gemeente Amersfoort (groot): “Een voorbeeld is De Nieuwe Stad, een nieuw te bouwen wijk als herbestemming van een oud fabriekscomplex vlakbij het centrum van Amersfoort. Een wijk ‘waar niets vaststaat, omdat het met haar bewoners mee groeit. Een stad waar regels en vrijheden nog in bloei zijn. In een publiek-private samenwerking wordt samen met (toekomstige) bewoners en ondernemers gewerkt aan de planontwikkeling en realisatie van onder meer een poppodium en behoud van de cultuurhistorie.” Lees verder (p. 17).

Informele groepen

Sportverenigingen en – clubs

Volksuniversiteit

IMC Weekendschool

Particuliere initiatieven

beleidsterreinen

BELEIDSTEREINEN

Cultuur

Sport
Gemeente Leiden (groot), gemeente Schiedam (middelgroot), gemeente Nederweert (klein): Drie Nederlandse gemeenten combineerden sport en cultuur op vernieuwende wijze, in drie proefprojecten in 2016. Schiedam experimenteerde met de wijkcultuurvereniging. In Nederweert interviewden kinderen bewoners over hun dorp en het verenigingsleven. En in Leiden boden twee hockeyclubs muziekles aan. Doel is om meer mensen te motiveren voor sport- of cultuuractiviteiten. Lees verder

Economie

Recreatie & Toerisme

Welzijn en zorg (incl. jeugdhulp)
Gemeente Alphen aan den Rijn (groot): “In 2014 nam deze fusiegemeente het maatschappelijk beleid radicaal op de schop. Cultuur, welzijn en sport werden in één integraal beleid samengebracht.” Lees verder

Gemeente Doetinchem (middelgroot): “Gaandeweg zijn er meer vitale ouderen betrokken, bijvoorbeeld met een kunstwandeling in de wijk. Hier komen disciplines samen: bewegen, sport, sociale interactie en kunst kijken. Hierdoor kwamen ook de verschillende beleidsterreinen van de gemeente bij elkaar, zoals leefbaarheid, ontmoetingen en ouderen en kunst. Dit leidt tot ontschotting en dat zie ik als beleidswinst aan de achterkant. Doetinchem is ver hierin.” Lees verder

Onderwijs en kinderopvang

Ruimte

Duurzaamheid

Erfgoed

Werk en inkomen

instrumenten

Instrumenten

Subsidie basisvoorziening
Gemeente Hardenberg (middelgroot): “Verschillende (amateur)kunstaanbieders in de omgeving van Hardenberg verzorgen een gesubsidieerd kennismakingsaanbod voor de jeugd. Daarna kunnen jongeren een vervolgcursus afnemen, aangeboden door een docentencollectief van oud-docenten van de Muzerie. Voor volwassenen is het cursusaanbod kostendekkend; de gemeente draagt daar niet aan bij.” Lees verder

Incidentele subsidie activiteiten/projecten
Gemeente Alphen aan den Rijn (groot): “Het gemeentebestuur besluit tot een radicale omslag: alle subsidies stopzetten of afbouwen en daarna een geheel nieuwe start met een subsidiestelsel op basis van toetsbare en voor de gemeente essentiële criteria. Al in 2015 worden vier subsidietenders uitgewerkt en uitgeschreven en in het najaar worden de aanvragen gehonoreerd voor de komende drie jaar.” Lees verder

Gemeente Nuenen (klein): “In de ogen van de gemeente pakte Kunstkwartier deze maatschappelijke opdracht al goed op, bijvoorbeeld door het organiseren van muzieklessen voor mensen met hersenletsel. Kunstkwartier ontving zodoende al verschillende incidentele subsidies.” Lees verder

Innovatiesubsidie
Gemeente Zwolle (groot): “Waar creativiteit en energie opbloeit, zorgt de gemeente waar mogelijk en nodig voor ondersteuning. We richten ons daarbij vooral op de startfase. De komende periode willen we nog meer inzetten op het ondersteunen van nieuwe en vernieuwende culturele initiatieven, groots, maar ook kleinschalig, experimenteel of underground. Deze ruimte wordt gemist door instellingen en inwoners. Wij willen een nieuwe regeling voor culturele activiteiten opzetten speciaal gericht op innovatie en ondernemerschap.” Lees verder

Subsidie amateurkunstverenigingen/-stichtingen
Gemeente Venlo (groot): “’De gemeentelijke subsidieregeling, waar het VOG gebruik van maakt, bestaat uit een bedrag per jeugdlid, een bijdrage voor de opleiding van jeugd- en kaderleden, en een bijdrage voor huisvesting. We [verenigingen] moeten creatief zijn. Maar de gemeente moet de verenigingen wel de tijd geven om veranderingen in gemeentelijk beleid op te vangen.” Lees verder

Gemeente Alphen aan den Rijn (groot): “De gemeente beoordeelt vanaf 2016 wel strenger op draagkracht en op een gewenst maatschappelijk effect. Dit jaar kregen inderdaad minder verenigingen, namelijk 17 van de 31, subsidie.” Lees verder

Gemeente Hardenberg (middelgroot): “Het verenigingsleven voor muziek in Hardenberg is divers en sterk georganiseerd. In overleg met de gemeente richtten de elf HaFaBra-muziekverenigingen de stichting HaFaBra Muziekonderwijs Hardenberg op, om jeugdleden van de verenigingen muziekeducatie aan te bieden. De gemeente benoemt dit als goed voorbeeld van burgerinitiatief gericht op kwaliteit en continuïteit, en stelt aan deze stichting extra subsidie beschikbaar voor de leskosten van kinderen en jongeren tot en met 18 jaar.” Lees verder

Subsidie intermediair

Subsidie icc-er

Subsidie kennismakingsaanbod buitenschools
Gemeente Hardenberg (middelgroot): “Verschillende (amateur)kunstaanbieders in de omgeving van Hardenberg verzorgen een gesubsidieerd kennismakingsaanbod voor de jeugd. Daarna kunnen jongeren een vervolgcursus afnemen, aangeboden door een docentencollectief van oud-docenten van de Muzerie. Voor volwassenen is het cursusaanbod kostendekkend; de gemeente draagt daar niet aan bij.” Lees verder

Kortingsregeling (voor jeugd, inwoners met laag inkomensniveau, etc.)

Rijksregeling (bijv. Cultuureducatie met Kwaliteit)
Gemeente Zoetermeer (groot): “Zoetermeer werkt met het programma Cultuureducatie met Kwaliteit aan structurele cultuureducatie in het onderwijs. Kansen daarvoor op bestuurlijk niveau liggen in gemeenschappelijkheid. De gemeente voert beleid op cultuureducatie, maar het onderwijs gaat over de inhoud. Door goed naar schoolbesturen te luisteren en gedeelde belangen te benoemen, kun je samen werken aan de gemeentelijke ambitie.” Lees verder

Onafhankelijke beoordeling subsidieaanvragen/Kunstraad/Cultuurraad

Subsidie kennismakingsaanbod binnenschools (bijv. cultuurmenu)

Jeugdfonds Sport en Cultuur
Gemeente Alkmaar (groot): “De gemeente gaat het Jeugdcultuurfonds steunen, door (mede)financiering van activiteiten die worden ontwikkeld en uitgevoerd door jong talent. De Stichting Talent And Dreams (Stad) heeft hiertoe het initiatief genomen en gaat dit fonds beheren. Een deel van de inkomsten die daaruit ontstaan, vloeien terug naar het fonds, zodat weer nieuwe initiatieven kunnen worden ondersteund. Het gaat vooral om spontane initiatieven, waarbij de autonomie van het jonge talent is gewaarborgd.” Lees verder

Cultuurfonds
Gemeente Maastricht (groot): “We doen soms iets extra’s om ouderen de weg te laten vinden naar culturele instellingen of initiatieven. Momenteel denken we na over een cultuurfonds voor ouderen om de financiële drempels weg te nemen.” Lees verder

Gemeente Eindhoven (groot): “Bij verschillende Buurtcultuurfondsen op Naam, zoals Buurtcultuurfonds BrabantWonen (regio Den Bosch/Oss) en Buurtcultuurfonds Woonbedrijf (Eindhoven), werken de woningcorporaties in partnerschap met lokale kunstencentra. De kunstencentra nemen de rol van onder meer coördinator, creatieve coproducer en coach op zich. Ze begeleiden bewoners(organisaties) bij het doen van de aanvraag, het zoeken naar een geschikte kunstenaar bij het initiatief en soms voeren ze (mede) het project uit.” Lees verder (p. 14-15)

Professional in dienst bij de gemeente
Gemeente Den Haag (groot): “Ouderen en Cultuurparticipatie is een serieus thema voor Den Haag. Sinds najaar 2015 ben ik hiervoor fulltime aangesteld. Mijn belangrijkste taak is om te inventariseren waar we winst kunnen halen. Welke organisaties houden zich bezig met ouderen of cultuur en hoe kunnen die elkaar vinden?” Lees verder

Impulsregeling Brede scholen/cultuurcoach
Gemeente Venlo (groot): “Door bezuinigingen en een reorganisatie van de gemeentelijke organisatie kwam de functie van cultuurcoach onder druk te staan. De beleidsmedewerkers cultuur, de wethouder en het Kunstencentrum hebben toen samen een plan opgesteld voor het behoud van de cultuurcoach. Dit plan ging uit van de gedachte dat de cultuurcoach niet bij de gemeente maar in het culturele veld moest worden ondergebracht: “Daar gebeurt het en daar moet je je netwerk onderhouden”, aldus Friesen. “We besloten daarom dat de cultuurcoach het beste ondergebracht kon worden bij het Kunstencentrum Venlo, zodat zij de vraag op kunnen halen in het veld en wij ons beleid daar op kunnen sturen.”” Lees verder

Gemeente Leeuwarden (groot): “Leeuwarden zet met elf cultuurcoaches hoog in. Dat kan door het geld dat is vrijgekomen door de sluiting van Parnas. Maar hoe veranker je de activiteiten die je ontwikkelt met bijvoorbeeld geld van de regeling Cultuureducatie met Kwaliteit?” Lees verder

Makelaar richting bedrijfsleven

Deelname aan of facilitering van netwerken

Convenant
Gemeente Noordenveld (middelgroot): “In maart 2016 ondertekenden de gemeente en bovenschoolse bestuurders een convenant waarin zij voor de periode 2015-2020 afspraken hebben vastgelegd over te realiseren doelen”. Lees verder

Stimulering netwerkvorming cultuurveld en/of onderwijs
Gemeente Woudrichem (klein): “De werkgroep Muziekwijzer Altena is opgericht, bestaande uit een beleidsmedewerker van de gemeente, Cultuurpunt Altena, de Slagwerkgarage, de Woudrichemse Muziekverenigingen, het Muziekpunt (collectief van voormalig docenten van TOON) en De Muziekschool Woudrichem (commerciële school, georiënteerd op pop en moderne muziekstromingen). De werkgroep komt viermaal per jaar bij elkaar om het cursusjaar organisatorisch, inhoudelijk en financieel voor te bereiden, te starten, te begeleiden en te evalueren. De werkgroep zorgt daarmee voor bewaking van de doelen die we met Muziekwijzer Altena voor ogen hebben.” Lees verder

Flexibele regelgeving (bijv. m.b.t. beschikbaar stellen leegstaande panden/ruimte, vergunningen etc.)
Gemeente Woudrichem (klein): “Door het verminderen van de regeldruk in vergunningtrajecten maken we het makkelijk voor de burger en minder arbeidsintensief voor de gemeente. Een duidelijk evenementenbeleid zorgt voor een betere afstemming en eenduidigheid.” Lees verder

Monitoring cultuurveld

Informatievoorziening

Cultuurconferentie
Gemeente Oosterhout (middelgroot): “Een ander succes was het onderdeel Onconferentie. Het inhoudelijke programma was ongestuurd. De lijst genodigden was erg divers. Iedere deelnemer kreeg de ruimte om onderwerpen in te brengen en de agenda mee te bepalen. De bijeenkomst werd als vernieuwend ervaren.” Lees meer

Burgerraadpleging
Gemeente Maastricht (groot): “Maastricht heeft een Adviescommissie Seniorenbeleid, die een reactie geeft op alle gemeentelijke stukken over ouderen. Daarnaast benutten we ook informele kanalen voor input. Zo heeft Tout Maastricht afgelopen zomer culturele wandelingen door de stad georganiseerd. Daarna zijn we met de deelnemende ouderen in gesprek gegaan om hun wensen te inventariseren. Ook hebben we dialoogsessies met senioren.” Lees verder

Promotie of etaleren (bijv. via iktoon)

Kinder- of stadsdichter
Gemeente Groningen (groot): “Als stad willen we individueel talent stimuleren. Hiervoor bieden wij stipendia aan en benoemen wij een stadsdichter en een kinderdichter. De winnaars krijgen zo de mogelijkheid nieuwe kennis te vergaren, nieuw publiek te bereiken en zich te ontwikkelen als cultureel ondernemer.” Lees verder

Cultuurstipendia/beurzen

Publiek-private culturele investeringsfondsen

Verstrekken van garanties bij leningen

Co-financiering uit andere beleidsterreinen
Gemeente Maastricht (groot): “De afdeling Welzijn en Zorg werkt al jaren samen met de afdeling Economie. Samen programmeren en financieren ze bepaalde culturele projecten, die overigens ook gefinancierd worden vanuit het welzijnsbudget.” Lees verder

Gemeente Wageningen (middelgroot): “Buiten de cultuurbegroting zijn er extra gelden die ten goede komen aan cultuur, zoals budget voor dagbesteding via de Wmo. Of we bestrijden eenzaamheid met culturele activiteiten uit het budget Gezondheid en Maatschappelijke Ondersteuning en Leefbaarheid.” Lees verder

Stimuleren cultureel ondernemerschap
Gemeente Geldrop-Mierlo (middelgroot): “Steeds meer aandacht voor het aanboren van externe financieringsmogelijkheden als fondsenwerving en crowdfunding. Met name Kunstkwartier en het Kasteel zijn hier actief mee bezig, maar ook kleine organisaties zoals stichting De Tandeloze Tijd. Er komen steeds meer partnerschappen tussen culturele organisaties en bedrijven en organisaties onderling.” Lees verder

Financiële bijdrage aan de VO-cultuurkaart of mbo-card

Subsidievoorziening (gevorderde) talenten

Bewaar je bouwwerk